คนไทยจำนวนไม่น้อยที่อาศัยอยู่ต่างประเทศ มักมีข้อสงสัยในเรื่องของเอกสาร ว่าหากต้องการใช้เอกสารราชการไทยเพื่อยื่นกับหน่วยงานในต่างประเทศ เช่น ใช้ยื่นขอวีซ่า แต่งงาน ทำงาน เรียนต่อ หรือทำธุรกิจ จะต้องบินกลับไทยมาจัดการเองหรือไม่
ในปัจจุบัน หลายกรณีสามารถดำเนินการได้โดยไม่ต้องบินกลับไทยเอง ทั้งการส่งเอกสารออนไลน์ การมอบอำนาจ หรือให้บริษัทรับแปลและรับรองเอกสารดำเนินการแทน สิ่งสำคัญคือ ต้องเตรียมเอกสารให้ครบ และดูเงื่อนไขของประเทศปลายทาง ว่าต้องมีการรับรองเพิ่มเติมตามประเภทงานหรือไม่
สำหรับคนที่ยังสับสนเรื่องภาพรวมของกระบวนการ แนะนำให้อ่านคู่มือหลักเรื่อง ขั้นตอนการรับรองเอกสารกงสุล ควบคู่ไปด้วย เพราะจะช่วยให้เห็นลำดับงานชัดขึ้นก่อนเริ่มส่งเอกสารจากต่างประเทศเข้ามาไทย
1. ก่อนเริ่ม ควรเช็กก่อนว่าเอกสารของคุณต้องทำอะไรบ้าง
หลายคนรีบส่งเอกสารมาแปลหรือรับรองทันที โดยยังไม่รู้ว่า “จริง ๆ แล้วเอกสารของตัวเองต้องผ่านขั้นตอนไหนบ้าง” ทำให้สุดท้ายต้องกลับมาแก้เอกสารใหม่ เสียทั้งเวลาและค่าใช้จ่ายเพิ่ม เพราะแต่ละประเทศ แต่ละหน่วยงาน และแต่ละประเภทเอกสาร ใช้ขั้นตอนไม่เหมือนกันเลย
บางเอกสารใช้แค่แปลภาษาอังกฤษก็พอ แต่บางกรณีต้องผ่านหลายขั้นตอน เช่น รับรองคำแปล รับรองกงสุล หรือรับรองสถานทูตเพิ่มเติม ดังนั้นก่อนเริ่ม ควรตรวจรายละเอียดให้ครบก่อนทุกครั้ง

โดยทั่วไป เอกสารไทยที่คนอยู่ต่างประเทศมักต้องใช้ มีได้หลายกลุ่ม เช่น
- เอกสารทะเบียนราษฎร์ เช่น สูติบัตร ทะเบียนบ้าน ทะเบียนสมรส ใบหย่า ใบรับรองโสด
- เอกสารการศึกษา เช่น วุฒิการศึกษา Transcript หนังสือรับรองการจบ
- เอกสารการทำงาน เช่น หนังสือรับรองการทำงาน ใบประกอบวิชาชีพ
- เอกสารบริษัท เช่น หนังสือรับรองบริษัท รายชื่อกรรมการ เอกสารจดทะเบียน
- เอกสารประกอบอื่น ๆ เช่น ใบรับรองความประพฤติ Bank Certificate หรือเอกสารเฉพาะตามที่ปลายทางร้องขอ
3 สิ่งที่ต้องเช็กก่อนดำเนินการ
1) ปลายทางต้องการภาษาอะไร
บางประเทศกำหนดให้ใช้ภาษาท้องถิ่น หรือใช้ทั้งภาษาอังกฤษและภาษาท้องถิ่นร่วมกัน ดังนั้นควรเช็กให้ดีๆ เพื่อลดปัญหาเอกสารถูกตีกลับ
2) ต้องใช้แค่คำแปล หรือ ต้องผ่านการรับรองด้วย
หลายเอกสารไม่ได้ใช้คำแปลอย่างเดียว แต่ต้องผ่านขั้นตอนรับรองเพิ่มเติมด้วย โดยเฉพาะเอกสารสำหรับทำงานต่างประเทศ สมัครเรียน วีซ่า หรือธุรกรรมทางกฎหมาย โดยอ่านเสริมได้จากการรับรองเอกสารกงสุลมีกี่ประเภท เพื่อแยกให้ออกว่าเคสของคุณรับรองอะไร
3) ต้องใช้ต้นฉบับจริง หรือเริ่มจากสแกนได้
ข้อนี้สำคัญมาก เพราะมีผลโดยตรงต่อวิธีส่งเอกสารจากต่างประเทศกลับมาไทย และมีผลต่อเวลาโดยรวมของทั้งงาน
หากยังไม่แน่ใจเรื่องลำดับงาน ควรเช็กก่อนว่า เอกสารประเภทไหนต้องแปลก่อน ถึงยื่นรับรองกงสุลได้ เพื่อไม่ให้เริ่มผิดขั้นตอน
2. อยู่ต่างประเทศ สามารถดำเนินการได้กี่แบบ
โดยทั่วไป คนไทยในต่างประเทศมักเลือกดำเนินการอยู่ 3 แนวทางหลัก ขึ้นอยู่กับว่าเอกสารต้นฉบับอยู่ที่ไหน ใครสามารถช่วยประสานงานในไทยได้บ้าง และปลายทางต้องการเอกสารในระดับใด
2.1 ส่งต้นฉบับจากต่างประเทศมาที่ไทย
วิธีนี้เหมาะกับคนที่มีเอกสารต้นฉบับอยู่กับตัว และต้องการให้มีผู้ช่วยตรวจ แปล และประสานงานต่อในไทย
ข้อดีของวิธีนี้
- ใช้กับเอกสารที่ต้องใช้ต้นฉบับจริงได้
- ดำเนินการรับรองได้ครบทุกขั้นตอน
- ลดปัญหาเอกสารไม่ผ่านเพราะใช้สำเนา
สิ่งที่ควรระวัง
- ควรถ่ายรูปเอกสารเก็บไว้ก่อนส่ง
- ใช้ขนส่งที่ติดตามสถานะได้
- เช็กว่าเอกสารครบทุกหน้า
- เผื่อเวลาขนส่งระหว่างประเทศ
วิธีนี้เหมาะมากสำหรับเอกสารที่ต้องใช้ต้นฉบับจริง และเหมาะกับคนที่ไม่สะดวกบินกลับไทย แต่ต้องการให้กระบวนการเดินต่อได้โดยไม่สะดุด
ในบางกรณีอาจใช้แนวทางรับรองเอกสารกงสุลทางไปรษณีย์ ได้ ซึ่งช่วยลดความจำเป็นในการเดินทางด้วยตัวเอง
2.2 มอบอำนาจให้คนในไทยดำเนินการแทน
หากมีญาติ เพื่อน หรือผู้ช่วยที่ไว้ใจได้อยู่ไทย วิธีนี้อาจสะดวกกว่า โดยเฉพาะในกรณีที่ต้นฉบับเอกสารอยู่ในไทยอยู่แล้ว หรือบริษัทแปล รับรองเอกสารที่น่าเชื่อถือ สามารถรับเอกสารแทนและประสานงานแทนได้
อย่างไรก็ตาม ควรเช็กก่อนว่ากรณีของคุณต้องมีหนังสือมอบอำนาจหรือไม่ และต้องมีการรับรองลายมือชื่อหรือเอกสารประกอบเพิ่มเติมหรือเปล่า เพราะแต่ละเคสมีรายละเอียดไม่เหมือนกัน
ข้อดีของวิธีนี้
- ช่วยลดขั้นตอนที่เจ้าของเอกสารต้องเดินทางเอง
สิ่งที่ควรระวัง
- ต้องมีการสื่อสารกันให้ชัด
- ควรตรวจรายการเอกสารให้ครบตั้งแต่ต้น เพื่อไม่ให้เกิดปัญหาระหว่างดำเนินการ
วิธีนี้เหมาะสำหรับคนที่มีญาติ เพื่อน ที่อยู่ในไทย หรือต้องการให้บริษัทดำเนินการแทน
2.3 ส่งไฟล์สแกนมาก่อน แล้วค่อยส่งต้นฉบับเมื่อจำเป็นต้องรับรอง
เป็นวิธีที่ให้สแกนไฟล์ส่งทางออนไลน์ไปให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบก่อน หากมีขั้นตอนที่ต้องใช้ต้นฉบับจริง ค่อยส่งเอกสารตามมาภายหลัง แต่วิธีนี้ค่อนข้างจะยุ่งยากนิดหน่อย เพราะต้องสแกนไฟล์ให้ชัดเจน และให้เห็นตราประทับครบด้วย
ข้อดีของวิธีนี้
- ตรวจเอกสารเบื้องต้นได้เร็ว
- เช็กว่าข้อมูลครบหรือไม่
- ตรวจชื่อภาษาอังกฤษให้ตรง Passport
- ประเมินว่าต้องใช้ต้นฉบับหรือไม่
- วางแผนขั้นตอนรับรองได้ถูกต้อง
สิ่งที่ควรระวัง
- ต้องแสกนไฟล์ให้ชัดเจน
วิธีนี้เหมาะสำหรับคนที่ยังไม่แน่ใจว่าเอกสารต้องใช้ขั้นตอนไหนบ้าง หรืออยากตรวจเอกสารก่อนเริ่มงาน
จะเลือกใช้วิธีไหนส่งเอกสาร ขึ้นอยู่กับสถานการณ์ของแต่ละคน ที่สำคัญเลยคือ อย่าลืมควรตรวจขั้นตอนให้ชัดก่อนเริ่ม จะช่วยลดเวลา ค่าใช้จ่าย และปัญหาเอกสารถูกตีกลับได้มาก

3. ถ้าเอกสารต้นฉบับไม่ได้อยู่กับคุณ ต้องทำอย่างไร
บางคนตัวอยู่ต่างประเทศก็จริง แต่เอกสารบางอย่างไม่ได้เอามาด้วย อยู่ที่บ้านในไทย หรือบางครั้งต้นฉบับเดิมหายและต้องทำการคัดเอกสารใหม่จากอำเภอหรือหน่วยงานราชการ ก็ต้องคัดฉบับใหม่ให้ถูกต้องก่อน จึงค่อยเข้าสู่ขั้นตอนแปลหรือรับรองต่อไป โดยสามารถอ่านเพิ่มเติมได้ที่ วิธีคัดสำเนาทะเบียนราษฎร์ กรณีอยู่ต่างประเทศ
ซึ่งการเช็กเรื่องนี้ตั้งแต่แรกจะช่วยลดปัญหาเรื่องส่งเอกสารมาถึงแล้ว แต่ใช้ไม่ได้ ซึ่งเป็นสาเหตุที่ทำให้เสียเวลามากที่สุด

4. เอกสารที่นิยมต้องใช้กรณีอยู่ต่างประเทศ
เอกสารที่พบได้บ่อยมาก เช่น
4.1 เอกสารเพื่อจดทะเบียนสมรส หรือใช้บันทึกเอกสารครอบครัว
เอกสารกลุ่มนี้มักเกี่ยวข้องกับใบรับรองโสด สูติบัตร ทะเบียนสมรส หรือเอกสารเปลี่ยนชื่อ-นามสกุล หากใช้เพื่อการแต่งงานหรือจดทะเบียนครอบครัวในต่างประเทศ สามารถอ่านเสริมได้จากหน้า แปลใบรับรองโสดเพื่อใช้แต่งงานที่ต่างประเทศ
4.2 เอกสารเพื่อเรียนต่อ
เอกสารกลุ่มนี้เกี่ยวข้องกับ วุฒิการศึกษา Transcript หรือหนังสือรับรองการศึกษา ใบปพ. ซึ่งมีรายละเอียดเรื่องภาษาและรูปแบบค่อนข้างสำคัญ โดยรายละเอียดดูเพิ่มเติมได้ที่ แปลและรับรองวุฒิการศึกษาเพื่อใช้ศึกษาต่อต่างประเทศ
4.3 เอกสารเพื่อทำงาน วีซ่า หรือย้ายถิ่นฐาน
บางเคสอาจต้องใช้ใบรับรองความประพฤติ หรือเอกสารราชการอื่นประกอบ โดยสามารถเช็กแนวทางได้จากใบรับรองความประพฤติสำหรับใช้ในต่างประเทศ
5. จุดที่คนไทยในต่างประเทศพลาดบ่อยที่สุด
หลายคนคิดว่า เอกสารทุกประเภทใช้ขั้นตอนเดียวกันหมด ซึ่งไม่จริงเสมอไป
สำหรับข้อผิดพลาดที่พบได้บ่อย เช่น
- ใช้เอกสารผิดฉบับ
- เอกสารเก่าเกินกว่าที่หน่วยงานปลายทางยอมรับ
- รีบแปลก่อนโดยยังไม่เช็กข้อกำหนดปลายทาง
- ส่งต้นฉบับมาแล้วแต่เอกสารยังไม่ครบ
- เข้าใจว่าทุกประเทศใช้ภาษาอังกฤษได้ทั้งหมด
- เผื่อเวลาไม่พอ โดยเฉพาะเมื่อต้องยื่นตามเดดไลน์
ยิ่งถ้าคุณอยู่ต่างประเทศ หากเอกสารผิดเพียงเล็กน้อยอาจต้องได้ส่งเอกสารข้ามประเทศซ้ำไปมาหลายรอบได้ ดังนั้นบทความนี้จึงทำหน้าที่เป็น “ตัวช่วยคัดกรองก่อนเริ่ม” มากกว่าหน้าขายตรง
6. วางแผนระยะเวลาโดยรวม
ระยะเวลาในการดำเนินงานขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย เช่น ประเภทเอกสาร จำนวนฉบับ ภาษาที่ใช้แปล คิวยื่นงาน และวิธีจัดส่งไป-กลับระหว่างประเทศ จึงไม่ควรยึดตัวเลขเดียวกับทุกเคส
โดยใน 1 งาน จะดำเนินการ 3 ขั้นตอน ดังนี้
- ขั้นตอนตรวจเอกสารและประเมินขั้นตอน
- ขั้นตอนแปลและดำเนินการตามลำดับขั้นตอน แปล รับรองนิติกรณ์ รับรองสถานทูต
- ขั้นตอนจัดส่งกลับไปยังต่างประเทศ
หากมีเอกสารด่วน ที่ต้องยื่นให้ทันตามกำหนดเวลา เช่น วีซ่า งานสมรส หรือสมัครเรียน ควรเผื่อเวลาด้วย และอ่านภาพรวมเพิ่มเติมได้จากบทความ รับรองเอกสารกงสุล กี่วัน ต้องเตรียมอะไรบ้าง ทำยากไหม
อยู่ต่างประเทศก็เริ่มได้ แต่ต้องเริ่มให้ถูก
หากคุณอยู่ต่างประเทศและต้องใช้เอกสารไทยเพื่อยื่นกับหน่วยงานต่างประเทศ สามารถดำเนินการได้โดยไม่ต้องบินกลับไทยเอง แต่สิ่งสำคัญคือ ต้องตรวจให้ถูกก่อนว่าเอกสารของคุณต้องผ่านขั้นตอนไหนบ้าง
เนื้อหานี้ช่วยผู้อ่านตอบคำถาม 4 ข้อให้ได้ก่อน
- เอกสารของฉันต้องแปลไหม
- ต้องรับรองระดับไหน
- ต้องใช้ต้นฉบับไหม
- ควรส่งเอกสารแบบใดให้เหมาะกับเคส
เมื่อรู้คำตอบของ 4 ข้อนี้แล้ว การวางแผนเรื่องระยะเวลา ค่าใช้จ่าย และวิธีดำเนินการจะง่ายขึ้นมาก และช่วยลดโอกาสที่เอกสารถูกตีกลับหรือเสียเวลาทำซ้ำโดยไม่จำเป็น
หากยังไม่แน่ใจว่าเอกสารของคุณควรเริ่มจากแบบไหน จะส่งสแกนมาก่อน ส่งต้นฉบับ หรือมอบอำนาจให้คนในไทยช่วยดำเนินการ การตรวจเอกสารเบื้องต้นก่อนเริ่มมักเป็นวิธีที่ดีที่สุด ช่วยให้รู้ลำดับที่เหมาะสมก่อนเดินเรื่องจริง
ติดต่อศูนย์แปลเอกสารเฟิสท์ชอยซ์ทรานสเลชัน
ติดต่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติม หรือขอรับบริการกับศูนย์แปลเอกสาร เฟิสท์ชอยซ์ทรานสเลชันได้แล้ววันนี้ที่
LINE OFFICIAL ACCOUNT: https://page.line.me/fc2009?openQrModal=true หรือ
สำนักงานใหญ่ สะพานควาย จตุจักร
อาคารภูมิเดชา ชั้น 4 ซอยประดิพัทธ์ 10 ถ.ประดิพัทธ์ เเขวง/เขตพญาไท กรุงเทพมหานคร 10400
โทร. 082-3256236 , 065-3958392
https://goo.gl/maps/zUrGGGGWSrtMvjDa7
ศูนย์แปลเอกสารสาขาภูเก็ต ถ.ปฏิพัทธ์ เมืองภูเก็ต
เลขที่ 7/4 ถ.ปฏิพัทธ์ ต.ตลาตเหนือ อ.เมืองภูเก็ต จ.ภูเก็ต 83000
โทร. 086-3669255
https://goo.gl/maps/s21JAisaAnRPvxtHA






